გლდანი-ნაძალადევის მთავარი სამმართველოს მე-3 სამმართველო – ყოველდღიური ბრძოლა უსაფრთხოებისთვის
ნარკორეალიზატორებთან ( და ე.წ. ,,დამდებებთან” ) დაუღალავი ბრძოლა, არასრულწლოვანთა მიერ სავაჭრო ობიექტების ძარცვა, თანხის ჩასარიცხი აპარატების წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულები, გახშირებული ქურდობის შემთხვევები და ოჯახში ძალადობა – გამოწვევები, რომელთა ფონზეც პოლიციელებს ყოველდღიურად უწევთ საქართველოს სამსახურში ყოფნა.
თბილისის გლდანი-ნაძალადევის რაიონი თავისი მასშტაბით, მოსახლეობის რაოდენობითა და სოციალური და კომერციული აქტივობის ინტენსივობით სამართალდამცავი უწყებებისთვის განსაკუთრებული დატვირთვის ზონას წარმოადგენს.
ამ გარემოში პოლიციის მუშაობა მხოლოდ დანაშაულის ფაქტზე რეაგირებით არ შემოიფარგლება.
ყოველდღიურად საჭიროა პრევენცია, ოპერატიული ინფორმაციის დამუშავება, მოქალაქეების განცხადებებზე დროული რეაგირება, დანაშაულის კვალის გამოვლენა, სავაჭრო ობიექტების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა და განსაკუთრებით რთულ შემთხვევებში – არასრულწლოვნებთან და ოჯახურ კონფლიქტებთან პროფესიული მუშაობა.
ამ მიმართულებით განსაკუთრებული დატვირთვით მუშაობს გლდანი-ნაძალადევის მთავარი სამმართველოს მუხიანის მე-3 სამმართველო.
როდესაც ერთი სამუშაო დღე რამდენიმე გამოწვევას აერთიანებს – თანამედროვე პოლიციელის სამუშაო რეჟიმი სულ უფრო რთული ხდება.
ერთი მხრივ, პოლიციელს უწევს უკვე ჩადენილ დანაშაულზე სწრაფი და კანონით გათვალისწინებული რეაგირება, მეორე მხრივ, კი, აუცილებელია ისეთი გარემოებების გამოვლენა, რომლებმაც შესაძლოა დანაშაულის განმეორება გამოიწვიოს.
მე-3 სამმართველოს საქმიანობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიმართულებად რჩება სავაჭრო ობიექტების წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულები.
განსაკუთრებით საყურადღებოა შემთხვევები, როდესაც ასეთ ფაქტებში არასრულწლოვნები მონაწილეობენ.
ეს არის პრობლემა, რომელიც პოლიციელისგან ორმაგ პროფესიულ პასუხისმგებლობას მოითხოვს.
დაცული უნდა იყოს, როგორც დაზარალებული მოქალაქისა და ბიზნესის კანონიერი ინტერესები, ისე არასრულწლოვნის მიმართ მოქმედი სპეციალური სამართლებრივი გარანტიები.
ასეთ სიტუაციაში პოლიციელს მხოლოდ ფაქტის აღრიცხვა არ ევალება – საჭიროა გარემოებების შესწავლა, მონაწილე პირების იდენტიფიცირება, შესაბამისი მტკიცებულებების მოპოვება და საქმის კანონით დადგენილი წესით წარმართვა.
ამ ყველაფერს კი ხშირად ემატება არასრულწლოვნის ოჯახურ და სოციალურ გარემოებებთან დაკავშირებული საკითხები.
არასრულწლოვანთა დანაშაული – პრობლემა, რომელსაც მხოლოდ პოლიცია ვერ მოაგვარებს !
არასრულწლოვანთა მიერ ჩადენილი დანაშაულის წინააღმდეგ ბრძოლა განსაკუთრებით რთული მიმართულებაა.
პოლიციისთვის მნიშვნელოვანია, არა მხოლოდ კონკრეტულ ფაქტზე რეაგირება, არამედ დანაშაულის გამომწვევი გარემოებების იდენტიფიცირებაც.
ამ შემთხვევაში პოლიციის პროფესიონალიზმი გამოიხატება იმაშიც, რომ სამართლებრივი რეაგირება უნდა იყოს მკაცრად კანონის ფარგლებში, მაგრამ ამავე დროს გათვალისწინებული უნდა იყოს არასრულწლოვნის განსაკუთრებული სამართლებრივი მდგომარეობა.
სწორედ ამიტომ მსგავსი საქმეები პოლიციელისგან განსაკუთრებულ მოთმინებას, გამოცდილებასა და კომუნიკაციის უნარს მოითხოვს.
მე-3 სამმართველოს თანამშრომლებს ამ მიმართულებით ყოველდღიურად უწევთ რთული გადაწყვეტილებების მიღება. მათი საქმიანობა წარმატებულია თავდაუზოგავი შრომისა და მაღალი პროფესიონალიზმის ხარჯზე.
თანხის ჩასარიცხი აპარატები – დანაშაულის ახალი სამიზნე ?
სამართალდამცველების ყურადღების ცენტრშია ასევე თანხის ჩასარიცხი და სხვა თვითმომსახურების აპარატების წინააღმდეგ განხორციელებული უკანონო ქმედებები.
ასეთი შემთხვევები თანამედროვე ურბანული კრიმინალის ერთ-ერთი სპეციფიკური მიმართულებაა.
დანაშაულის ჩამდენი პირები ხშირად ცდილობენ გამოიყენონ ისეთი ობიექტები, სადაც შესაძლებელია ფულთან წვდომა და ამავდროულად სწრაფი მოქმედება.
ამ ტიპის დანაშაულთან ბრძოლა პოლიციელისგან მოითხოვს ოპერატიულობას, დეტალებისადმი ყურადღებას და სხვადასხვა წყაროდან მიღებული ინფორმაციის ერთმანეთთან დაკავშირების უნარს.
აქ განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება ვიდეოკამერების ჩანაწერებს, მოწმეთა ჩვენებებს, ოპერატიულ ინფორმაციასა და სხვა მტკიცებულებებს.
ერთი შეხედვით მცირე დეტალი შესაძლოა, საქმის გახსნისთვის გადამწყვეტი აღმოჩნდეს.
ქურდობის შემთხვევების წინააღმდეგ ბრძოლა – პოლიციის ყოველდღიური სამუშაო :
მუხიანის მე-3 სამმართველოს საქმიანობის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულებაა ქურდობისა და საკუთრების წინააღმდეგ მიმართული სხვა დანაშაულების პრევენცია და გამოვლენა.
სწორედ ასეთ საქმეებში ჩანს ყველაზე მკაფიოდ პოლიციელის ყოველდღიური შრომის ის ნაწილი, რომელიც საზოგადოების თვალისთვის ხშირად უხილავი რჩება.
დანაშაულის ადგილზე მისვლა მხოლოდ პროცესის დასაწყისია.
ამის შემდეგ იწყება ინფორმაციის შეკრება, შესაძლო მტკიცებულებების მოძიება, მოწმეებთან მუშაობა, ვიდეოჩანაწერების ანალიზი, სხვადასხვა ფაქტის ერთმანეთთან დაკავშირება და საქმის სამართლებრივი კვალიფიკაციისთვის საჭირო მოქმედებები.
ამ სამუშაოს ხარისხი დიდწილად განსაზღვრავს იმას, რამდენად ეფექტიანად მოხდება დანაშაულის გახსნა.
ოჯახში ძალადობა – განსაკუთრებული პასუხისმგებლობის სფერო :
მე-3 სამმართველოს პოლიციელების სამუშაოს ერთ-ერთი ყველაზე რთული მიმართულებაა ოჯახში ძალადობის შემთხვევებზე რეაგირება.
ოჯახური კონფლიქტი ხშირად დახურულ სივრცეში ვითარდება და პოლიციელს შესაძლოა, რამდენიმე წუთში მოუწიოს ვითარების შეფასება, როდესაც მის წინაშეა ემოციურად დაძაბული გარემო და ადამიანების უსაფრთხოების რეალური რისკი.
აქ შეცდომის ფასი განსაკუთრებით მაღალია.
პოლიციელმა უნდა შესძლოს სიტუაციის სწრაფად შეფასება, დაზარალებული პირის უსაფრთხოების უზრუნველყოფა, რისკების იდენტიფიცირება და კანონით გათვალისწინებული ღონისძიებების გამოყენება.
ასეთ საქმეებში განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს ადამიანური ფაქტორი.
პოლიციელი მხოლოდ სამართლებრივ ნორმასთან კი არ მუშაობს – ის მუშაობს ადამიანებთან, რომლებიც შესაძლოა შიშის, სტრესისა და მძიმე ემოციური მდგომარეობის პირობებში იმყოფებოდნენ.
ამიტომ ოჯახში ძალადობის საქმეებზე პროფესიონალიზმი სამართლებრივი ცოდნისა და ადამიანური კომუნიკაციის ერთობლიობაა.
მე-3 სამმართველოს პოლიციელები – სამუშაო, რომელიც ხშირად კამერების მიღმა რჩება :
საზოგადოება პოლიციელის საქმიანობას ხშირად მხოლოდ მაშინ ამჩნევს, როდესაც საქმე გახმაურდება.
მაგრამ პოლიციური სამსახურის უდიდესი ნაწილი სწორედ ისეთი ყოველდღიური საქმიანობაა, რომელსაც საჯარო სივრცეში იშვიათად ვხედავთ.
ეს არის გამოძახებებზე რეაგირება.
მოქალაქეების მოსმენა.
ინფორმაციის გადამოწმება.
დანაშაულის ადგილზე მუშაობა.
ვიდეოჩანაწერების შესწავლა.
მოწმეებთან კომუნიკაცია.
სავაჭრო ობიექტების უსაფრთხოების საკითხებზე მუშაობა.
ოჯახური კონფლიქტების მართვა.
არასრულწლოვანთა საქმეებზე სპეციალური პროცედურების დაცვა.
და, რაც მთავარია, მუდმივი მზადყოფნა ახალი გამოწვევისთვის.
ამ პირობებში მე-3 სამმართველოს თანამშრომლების საქმიანობა განსაკუთრებულ პროფესიულ დატვირთვას იძენს.
ხელმძღვანელობა, როგორც ეფექტიანი გუნდის საფუძველი :
პოლიციური დანაყოფის მუშაობის შეფასებისას შეუძლებელია ხელმძღვანელობის როლის უგულებელყოფა.
მაღალი დატვირთვის პირობებში ეფექტიანი მუშაობა მოითხოვს სწორ ორგანიზებას, თანამშრომლებს შორის კოორდინაციას, ინფორმაციის სწრაფ გაცვლას და პრიორიტეტების სწორ განსაზღვრას.
ხელმძღვანელის ფუნქცია მხოლოდ დავალებების გაცემა არ არის.
ის გულისხმობს გუნდის მართვას, თანამშრომლების მხარდაჭერას, რთულ შემთხვევებზე კონტროლს და ისეთი სამუშაო გარემოს შექმნას, სადაც თითოეულ პოლიციელს საკუთარი პასუხისმგებლობა მკაფიოდ აქვს გაცნობიერებული.
მე-3 სამმართველოს საქმიანობის კონტექსტში ხელმძღვანელობის ეფექტიანობა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია სწორედ იმიტომ, რომ თანამშრომლებს ერთდროულად რამდენიმე განსხვავებულ გამოწვევასთან უწევთ გამკლავება.
კარგად ორგანიზებული გუნდი კი ასეთ ვითარებაში გადამწყვეტ მნიშვნელობას იძენს.
თანამედროვე პოლიცია – მხოლოდ რეაგირება აღარ არის :
დღეს პოლიციის მუშაობის შეფასება მხოლოდ დაკავებების ან გახსნილი საქმეების რაოდენობით არ უნდა შემოიფარგლოს.
თანამედროვე პოლიციური საქმიანობის მნიშვნელოვანი ნაწილია პრევენციაა.
სად შეიძლება მოხდეს დანაშაული ?
რა გარემოებები უწყობს ხელს კონკრეტული ტიპის დანაშაულის ჩადენას ?
რომელი ობიექტებია მაღალი რისკის ზონაში ?
არის თუ არა კონკრეტულ არასრულწლოვანთა ჯგუფთან დაკავშირებული განმეორებითი სამართალდარღვევის რისკი ?
სად არის საჭირო პოლიციის უფრო აქტიური ყოფნა ?
ეს კითხვები ქმნის იმ ყოველდღიურ სამუშაოს, რომლის შედეგადაც პოლიცია მხოლოდ უკვე მომხდარ დანაშაულს კი არ ებრძვის, არამედ ცდილობს მომავალი რისკების შემცირებასაც.
ადამიანური ფაქტორი – პოლიციის მუშაობის მთავარი კომპონენტი :
ნებისმიერი პოლიციური სისტემის საბოლოო ეფექტიანობა დამოკიდებულია ადამიანებზე.
ტექნოლოგია შეიძლება დაეხმაროს გამოძიებას.
ვიდეოკამერა შეიძლება გახდეს მნიშვნელოვანი მტკიცებულება.
ოპერატიული სისტემა შეიძლება გაამარტივოს ინფორმაციის დამუშავება.
მაგრამ საბოლოო გადაწყვეტილებას მაინც ადამიანი იღებს.
მე-3 სამმართველოს ხელმძღვანელობას : უფროსს – ერეკლე ამირანაშვილს, მოადგილეს – გიორგი გიორგანაშვილს და თითოეულ ღირსეულ თანამშრომელს ყოველდღიურად უწევს ისეთი გადაწყვეტილებების მიღება, რომელიც პირდაპირ უკავშირდება მოქალაქეების უსაფრთხოებას.
ამიტომ მათი პროფესიული მომზადება, პასუხისმგებლობა, ფსიქოლოგიური მდგრადობა, კომუნიკაციის უნარი და გუნდური მუშაობა განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს.
მთავარი გამოწვევა უცვლელია – მოქალაქის უსაფრთხოება :
სავაჭრო ობიექტების წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულები, არასრულწლოვანთა მონაწილეობით შექმნილი პრობლემები, თანხის ჩასარიცხი აპარატების წინააღმდეგ მიმართული ქმედებები, ქურდობის შემთხვევები და ოჯახში ძალადობა ერთმანეთისგან განსხვავებული სამართლებრივი და სოციალური პრობლემებია.
თუმცა, მათ ერთი საერთო აქვთ – ყველა შემთხვევაში მოქალაქე ელოდება სახელმწიფოსგან ეფექტიან რეაგირებას.
სწორედ ამ მოლოდინის წინაშე დგანან ყოველდღიურად გლდანი-ნაძალადევის მთავარი სამმართველოს მე-3 სამმართველოს პოლიციელები.
მათი სამუშაო რეჟიმი მარტივი ნამდვილად არ არის.
მაგრამ პოლიციის პროფესიული საქმიანობის მნიშვნელობაც სწორედ რთულ სიტუაციებში ვლინდება.
როდესაც მოქალაქეს დახმარება სჭირდება, პოლიციელი უნდა იყოს ადგილზე.
როდესაც დანაშაული ხდება, პოლიციელმა უნდა შეძლოს რეაგირება.
როდესაც ოჯახში ძალადობის საფრთხე არსებობს, აუცილებელია რისკის დროული შეფასება.
როდესაც არასრულწლოვანი დანაშაულში მონაწილეობს, საჭიროა ერთდროულად სამართლებრივი და სპეციალური მიდგომა.
და როდესაც დანაშაულის ფორმები იცვლება, პოლიციამ შესაბამისი რეაგირების მექანიზმებიც უნდა განავითაროს.
სწორედ ეს არის მე-3 სამმართველოს ყოველდღიური სამუშაო – პასუხისმგებლობა, რომელიც ჩვეულებრივ სამუშაო საათებში არ ეტევა.
გლდანი-ნაძალადევის მთავარი სამმართველოს მე-3 სამმართველოს პოლიციელების საქმიანობა გვიჩვენებს, რომ საზოგადოებრივი უსაფრთხოება იქმნება არა მხოლოდ გახმაურებული ოპერაციებით, არამედ ყოველდღიური, თანმიმდევრული და ხშირად შეუმჩნეველი პროფესიული შრომით.
ამ შრომის უკან დგანან ადამიანები, რომლებიც ყოველდღიურად ხვდებიან მოქალაქეების პრობლემებს, იღებენ რთულ გადაწყვეტილებებს და მუშაობენ იმისთვის, რომ კონკრეტულ ქუჩაზე, კონკრეტულ ობიექტში და კონკრეტულ ოჯახში უსაფრთხოების განცდა რეალურ მოცემულობად იქცეს.
პოლიციელის პროფესია სწორედ ასეთ ყოველდღიურ პასუხისმგებლობას ნიშნავს.
და ამ პასუხისმგებლობის მატარებელი ადამიანები – მე-3 სამმართველოს რიგითი პოლიციელებიდან დაწყებული, მათი ხელმძღვანელობით დამთავრებული, მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ გლდანი-ნაძალადევის საზოგადოებრივი უსაფრთხოების უზრუნველყოფაში.
ირაკლი კერესელიძე, ქეთი ხომერიკი
,,GEO NEWS”
